Parasomniler - Uykusagligi.com

Parasomniler: Uykuda İstenmeyen Davranışlar

Parasomniler; uykuya dalarken, uykunun ortasında veya uyanma sırasında ortaya çıkan anormal hareketler, duygular ve rüyalardır. Bunlar uykunun kalitesini bozmakla kalmaz, bazen fiziksel yaralanmalara da yol açabilir.

Uykuda İstenmeyen Davranışlar

Uyurgezerlik, karabasan (uyku felci), gece terörü ve uykuda sıra dışı davranışların nedenlerini öğrenin.

Uyurgezerlik ve gece terörü, beynin uyku ile uyanıklık arasında sıkışıp kaldığı karmaşık bir nörolojik durumdur.

Uykunun Kayıp Parçası: Hangi Magnezyum Formu Sizi Uyutur?

Modern dünyada kronik uykusuzluk, anksiyete ve sabah yorgunluğuyla boğuşan milyonlarca insanın vücudunda aslında çok temel bir eksiklik var: Magnezyum. Vücudumuzdaki 300’den fazla biyokimyasal reaksiyonda rol oynayan bu “gevşeme minerali”, merkezi sinir sisteminin sakinleşmesi ve…

Şubat 16, 2024

Huzursuz Bacaklar Sendromu (HBS) Nedir?

Birçok insan için akşam saatleri günün yorgunluğunu atmak, koltuğa uzanıp dinlenmek ve huzurla uykuya dalmak demektir. Ancak dünya nüfusunun yaklaşık %5 ila %10’u için güneşin batışı, bacaklarda başlayan ve tarif edilmesi zor bir “huzursuzluğun”…

Şubat 22, 2024

CPAP Cihazı Alırken Nelere Dikkat Edilmeli

Uyku testi sonuçlarınız elinize ulaştı, doktorunuz “Ağır Derece Uyku Apnesi” tanısını koydu ve reçetenize o meşhur cihazı yazdı: CPAP. Bu noktada birçok hasta için kafa karıştırıcı bir süreç başlar. Piyasada onlarca farklı marka, yüzlerce…

Mart 8, 2024

Uykuda konuşmak veya hareket etmek, beynin REM uykusundaki kas felci (atoni) mekanizmasının geçici bir aksaklığıdır.

❓ Parasomniler (Uykuda Anormal Davranışlar) Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

1. Parasomni tam olarak nedir?

Uyurgezerlik en bilineni olsa da parasomni çok daha geniş bir şemsiyedir. Uykuya dalarken, uyku sırasında veya uykudan uyanırken yaşanan anormal hareketler, duygular, algılar ve rüyalara parasomni denir. Bu grupta; gece terörü, uykuda konuşma, kabuslar, uykuda yemek yeme ve REM uykusu davranış bozukluğu gibi pek çok durum yer alır.

2. Uyurgezer birini uyandırmak gerçekten tehlikeli midir?

“Uyandırırsanız kalp krizi geçirir” efsanesi yanlıştır ancak uyandırmak önerilmez. Uyurgezer biri derin uykuda olduğu için uyandırıldığında nerede olduğunu anlayamaz, çok ciddi bir kafa karışıklığı ve korku (dezoryantasyon) yaşayabilir; hatta refleks olarak saldırganlaşabilir. En güvenli yol, onu uyandırmadan nazikçe kolundan tutup yatağına geri yönlendirmektir.

3. Gece terörü (Night Terrors) ile kabus arasındaki fark nedir?

Kabuslar genellikle gecenin ilerleyen saatlerinde, REM uykusunda görülür ve kişi uyandığında rüyayı hatırlar. Gece terörü ise uykunun ilk saatlerinde (NREM) yaşanır; kişi çığlık atarak veya dehşet içinde doğrulabilir ancak aslında hala uykudadır. En önemli fark, gece terörü yaşayan birinin sabah uyandığında bu olayı hiç hatırlamamasıdır.

4. Parasomniler neden olur? Genetik bir yatkınlık var mıdır?

Evet, genetik faktörler oldukça güçlüdür; ailesinde uyurgezerlik olan çocuklarda bu durum daha sık görülür. Bunun dışında; kronik uykusuzluk, yüksek ateş, aşırı stres, bazı ilaçlar ve uyku apnesi gibi diğer uyku bozuklukları parasomnileri tetikleyebilir. Beynin uyanıklık ve uyku merkezleri arasındaki geçişin tam sağlıklı yapılamaması bu durumlara neden olur.

5. Yetişkinlerde aniden başlayan parasomniler neyin habercisi olabilir?

Çocuklukta görülen parasomniler genellikle sinir sisteminin gelişimine bağlıdır ve yaşla geçer. Ancak yetişkinlikte aniden başlayan, özellikle rüyaların fiziksel olarak canlandırılması (tekme atma, bağırma) şeklindeki durumlar, nörolojik bazı hastalıkların (Parkinson gibi) erken belirtisi olabilir. Bu nedenle yetişkinlerde görülen yeni vakalar mutlaka bir nörolog tarafından değerlendirilmelidir.

6. Parasomni atakları sırasında güvenlik nasıl sağlanır?

Eğer evde uyurgezer veya gece terörü yaşayan biri varsa çevresel güvenlik önceliktir: